Water in times of climate change

Door waarden en religie in te brengen in een discussie die vaak wordt gedomineerd door technocratische oplossingen gaat dit boek verder dan de gebruikelijke en voorspelbare analyses.

02-09-2021 | 14:47

Waterintimesofclimatechange_coverIn juni verscheen het boek Water in times of climate change - a values-driven dialogue -.

Dit boek over water en klimaatverandering gaat verder dan de gebruikelijke en voorspelbare analyses, door religie en waarden in te brengen in een discussie die vaak wordt gedomineerd door technocratische oplossingen. De drie casestudies van Jakarta, Kaapstad en Amsterdam tonen de uitdagingen van waterbeheer in stedelijke gebieden en de rol die religie kan spelen bij de aanpak ervan. Met vertegenwoordigers uit de wetenschap, de politiek, de economie en de religie, maar ook met jonge stemmen, stimuleert het boek een waarden-gedreven dialoog over watervraagstukken in tijden van klimaatverandering.

We stelden een paar vragen aan Jan Jorrit Hasselaar, een van de auteurs.

Water en waarden: wat hebben die twee nu met elkaar te maken?
Vragen rondom water en klimaatverandering worden vaak alleen technisch en natuurwetenschappelijk benaderd. We doen daarmee deze vragen tekort, omdat ze ook de sociale en culturele dimensies van het bestaan uitdagen. In het boek wordt dan ook de vraag gesteld: Wat is er aan de hand, en hoe kunnen we putten uit onze culturele en spirituele tradities in de omgang met deze vragen. Daarom luidt de ondertitel van dit boek 'a values-driven dialogue'. Het prachtig vormgegeven boek met foto's en teksten van prominenten en studenten is een eerste aanzet om te verkennen hoe technologische, economische, politieke en religieuze dimensies samen kunnen werken op gedeelde vragen, hier heel concreet in de stedelijke gebieden van Jakarta, Kaapstad en Amsterdam.    

Jan Jorrit HasselaarOntregelende regenbuien, overstromingen van leefgebieden, het verdwijnen van biodiversiteit in water, tekort aan drinkwater: nu en in de toekomst zijn de problemen rond water enorm en enorm complex om op te lossen. Hoe kijken de auteurs daarnaar in dit boek?
De complexiteit en onzekerheid rondom klimaatverandering roepen vaak beelden van Apocalyps op. In de klimaatromans die sinds kort in de boekhandel liggen vinden we dergelijke beelden terug. Het zijn beelden die ons willen waarschuwen, maar ook al snel verlamming en cynisme kunnen oproepen. De spirituele tradities spiegelen ons echter niet alleen apocalyptische beelden voor. Juist in onzekere en complexe tijden oriënteren ze ons op een perspectief van hoop. Niet een naïeve hoop die over alles en iedereen heen waait, maar een realistische hoop te midden van de dag dagelijkse realiteit. De auteurs in dit boek zoeken naar wegen om met elkaar dit perspectief van hoop vorm te geven, eenieder vanuit haar of zijn eigen positie als religieus leider, student, CEO, wetenschapper en politicus. Zo benadrukt Oecumenisch Patriarch Bartholomeus, ook wel 'de Groene Patriarch' genoemd, dat we bruggen moeten bouwen met als pijlers: the human heart, humility and hope.

Wat hopen jullie dat mensen doen als ze dit boek gelezen hebben? Welke boodschap hopen jullie dat ze meenemen? 
In toenemende mate leiden maatschappelijke vraagstukken als corona en klimaatverandering tot polarisatie in de samenleving. De boodschap van dit boek is dat we elkaar en onszelf daarmee te kort doen. Verschillende belangen en inzichten leiden namelijk niet per definitie tot polarisatie. Het is de vraag hoe we verschillende belangen en inzichten benaderen. Het boek nodigt uit om met elkaar the dignity of difference te leren omarmen en van daaruit tot nieuwe, onverwachte en hoopvolle perspectieven te komen. Aan het einde van het boek wordt dan ook een verbond van hoop zichtbaar tussen steden, bedrijfsleven, NGO's, religieuze organisaties en kennisinstellingen. Om dit verbond te bekrachtigen wordt het oerhollandse ritueel van de hensbeker nieuw leven ingeblazen. De ondertekenaars willen samen dragers van hoop zijn en geven dan ook een aantal concrete projecten vorm. Ze nodigen eenieder uit om drager van hoop te worden, elk op de eigen plek. In de woorden van aartsbisschop Thabo, de opvolger van Desmond Tutu:

        The opposite of love is not hate - It is indifference.

        The opposite of faith is not heresy - It is indifference.

        The opposite of life is not death - It is indifference.

        The opposite of hope is not despair - It is indifference.

        May we become agents of hope.


MEDE MOGELIJK GEMAAKT DOOR DE VUVERENIGING
De uitgave van dit boek is mede mogelijk gemaakt door een subsidie van de VUvereniging.

BESTELLEN
Het boek is te bestellen bij uitgeverij Amsterdam University Press.